VAR OLAN NEDİR? Armağan BÜKER
Var olan yalnızca benim düşüncemdir. 'Ben'den bile şüphe edebilirim, ama düşünce/m şüphesizdir. Çünkü şüphe düşünce/mdir. Descartes da belki aynı şeyi söylüyor. Düşüncem duyularımdan ayrılmaz. Düşünceyle algı aynı şeydir, içten ya da dıştan. Algılar hangi duyu ile gelirse gelsin aralarında fark yoktur. Sonuçta düşünce/min hareketi varlığı yaratır. Tüm varlık düşüncenin eylemidir. Düşünce/m varlığı yaratmaktadır. Zaman da düşüncenin eylemidir. Bir başka deyişle zaman düşüncenin işidir. Dolayısyla düşünce/m zamana değil, zaman düşünceye bağımlıdır. Madde de düşünceden çıkar. Ortaçağ zihni (filozofları) herşeyi Tanrı'ya dogmalarla (inaklarla) bağlamışlardır. Bunu yaparken aslında gerçek yapmak istedikleri dogmalardan kaçabilmektir. Bu nedenle ilginç akıı yürütme teknikleri geliştirmişler, bir anlamda gerçek felsefeyi, otoriter (buyurucu ve yasaklayıcı) inanca karşı, koruyup saklamayı başarmışlardır. Bir başka deyişle, görünüşe uydurarak, hatta maskeleyerek düşünceyi ya da kendi varoluşlarını yaşatma savaşı vermişlerdir. Bunu iç ve dış egemenlere karşı yapmışlardır. Düşünce/m özgürdür. Ama özgür olan düşünce/m kendi kendini kısıtlama eğilimindedir. Çünkü ilerlemek/ Varolmak/ kendi şüphesinden/ yani kendisinden kaçabilmek için sağlam(?) dayanaklara özlem duyar. Sağlam dayanaklar ise onu esir eden zincirlerdir. Sağlam dayanaklar neden gereklidir? Bu önemli bir soru ... Bugünü bilmezsem dünü ve yarını anlayamam; ama iyi bakarsam i görürüm ki bugün yoktur. Hangi saniyenin bir kilometre taşı gibi durduğu söylenebilir ki? Arşimet, 'Bana bir dayanak verin, dünyayı yerinden oynatayım' demiş. Düşünce de devinimini var etmek için dayanak istiyor. Çünkü düşünce devinimdir. Platon diyor ki 'idealar vardır'. işte onun idea adını verdiği tamı tamına benim düşüncem. 0, ideaların kesin olduğunu sanıyor, değişmez olduğunu sanıyor. Oysa değişmeyen ideaların var olması düşüncenin hareketliliği ile çatışır... Kesin iyinin ve kesin kötünün var olduğunu sanıyor; oysa kesin varlık/kesin var olamaz, çünkü kesinlik düşünce/min yalancı bir yaratığıdır. Düşünce/m kesinliğin var olmayacağını bilmektedir, ama (sağlam bir dayanak bulabilmek özlemiyle) kesinliğin var olabileceğini düşünerek kendini aldatmakta, kesinliğin var olması için ümitsizce çabalamaktadır. Düşünce/m ümitsizliğe mahkum değildir. Ümitsizlik düşüncenin ataletidir. Atalet hareket karşıtı olarak vardır. Çünkü düşünce harekettir. Çünkü durağanlık var olamaz. Tıpkı sabit bir dayanağın var olamayacağı gibi…
|